Američki „milosrdni anđeli“ koji su izmenili svet

Pratite nasTelegramOdyssey
Iako je ne tako davno predsednik Sjedinjenih Američkih Država Barak Obama izjavio da noga američkog vojnika neće kročiti na tlo Sirije, iz Vašingtona sada najavljuju mogućnost kopnene intervencije protiv DAEŠ-a u Siriji i Iraku.

Intervencije za koje je najčešći izgovor bio „uspostavljanje demokratije“ ili „humanitarni razlozi“, postale su maniri Sjedinjenih Država od Drugog svetskog rata naovamo. Pritom, za takve operacije retko su imale mandate Ujedinjenih nacija. Prvi put posle Drugog svetskog rata ratovale su u Koreji, gde je od 1950–1953. poginulo skoro 37.000 američkih vojnika.

Moskva - Sputnik Srbija
Ko o čemu, Amerika o opasnoj Rusiji

Godine 1956. Šesta flota vrši evakuaciju oko 2.500 američkih građana iz oblasti Sueckog kanala, a dve godine kasnije na teritoriju Libana iskrcalo se 3.200 američkih marinaca, kako bi „pomogli libanskoj vladi“. Godine 1961. CIA je u Zalivu svinja na Kubi pokrenula tajnu operaciju, čiji je cilj bio svrgavanje komunističkog režima Fidela Kastra, koja je umalo izazvala nuklearni rat između SAD i SSSR-a. Operacija nije bila uspešna.

Vijetnam

Rat u Vijetnamu (1955–1975) vodio se između Severnog Vijetnama, čiji su saveznici bili Sovjetski Savez, Kina i ostale komunističke države s jedne, i vlade Južnog Vijetnama, koju su podržavale SAD i druge antikomunističke države, sa druge strane. Prema različitim procenama, broj poginulih Vijetnamaca (vojnika i civila) kreće se između 800.000 i 3.100.000. Poginulo je i oko 58.000 Amerikanaca, a ostalo je i na hiljade invalida.

© AFP 2022Antiratne demonstracije ispred Pentagona u Vašingtonu održane protiv vojnog angažovanja SAD u ratu u Vijetnamu, 22. oktobra 1967. godine
Antiratne demonstracije ispred Pentagona u Vašingtonu održane protiv vojnog angažovanja SAD u ratu u Vijetnamu, 22. oktobra 1967. godine - Sputnik Srbija
Antiratne demonstracije ispred Pentagona u Vašingtonu održane protiv vojnog angažovanja SAD u ratu u Vijetnamu, 22. oktobra 1967. godine

Grenada

Vojnom akcijom u jesen 1983. američke oružane snage su, uz simbolično učešće nekoliko karipskih ostrvskih država, zauzele ostrvsku državu Grenadu i tako svrgnule prosovjetski režim generala Hadsona Ostina.

Panama

Operacija „Pravedni cilj“ ili Američka invazija na Panamu — rat je počeo napadom Amerike na Panamu 20. decembra 1989. godine, a završio se 31. januara 1990. godine, pobedom SAD.  U invaziji je učestvovalo više od 24.000 američkih vojnika, dok je na strani Paname učestvovalo otprilike 12.500 vojnika, ali je samo oko 4.000 njih bilo obučeno za borbu. UN su najoštrije osudile američku intervenciju u Panami.

Američki vojnici sa AT-4 antitenkovskim projektilima - Sputnik Srbija
Budućnost po Pentagonu: rat, rat i samo rat

Zalivski rat

Posle operacije „Pustinjski štit“ 1990. godine, pokrenute da bi se, kako je tvrdio Vašington, sprečila iračka invazija na Saudijsku Arabiju, SAD kreću u „Pustinjsku oluju“, predvodeći koaliciju 34 države pod mandatom UN sa ciljem da proteraju iračke snage koje su okupirale Kuvajt. Kopnene i vazdušne bitke su vođene u Kuvajtu, Iraku i u graničnim delovima Saudijske Arabije. Broj žrtava Zalivskog rata je kontroverzan. Procenjuje se da je na strani iračkog naroda, vojnika i civila stradalo između 25.000 i 100.000 ljudi.

© AFP 2022 / ROBERT SULLIVAN Vojna policija američke vojske za vreme Zalivskog rata na svom kontrolnom punktu 20. januara 1991. godine u saudijskoj pustinji
Vojna policija američke vojske za vreme Zalivskog rata na svom kontrolnom punktu 20. januara 1991. godine u saudijskoj pustinji - Sputnik Srbija
Vojna policija američke vojske za vreme Zalivskog rata na svom kontrolnom punktu 20. januara 1991. godine u saudijskoj pustinji

Somalija

U operaciji „Obnovljena nada“ 9. decembra 1992, Amerika šalje više od 28.000 svojih marinaca, sa željom da se zaustave unutrašnji nemiri i svrgne general Muhamed Farah Aid. Bitka za Mogadiš i smrt 18 američkih vojnika koji su upali zasedu, ovekovečeni su u filmu „Pad crnog jastreba“. Svrgavanje Aida nije uspelo, a poražene SAD su se povukle iz Somalije. Godine 1995. američke snage su se privremeno rasporedile u Mogadišu kako bi osigurale povlačenje oko 8.000 „plavih šlemova“.

Haiti

Ujedinjene nacije su 1994. odobrile međunarodnu intervenciju pod vođstvom 15.000 američkih vojnika na Haitiju, gde je vojska tri godine ranije svrgla predsednika Žan-Bertrana Aristida.

BiH

Američki predsednik Bil Klinton 1995. naređuje operaciju „Namerna sila“, u kojoj su bombardovani položaji bosanskih Srba, neretko korišćenjem zabranjene bombe sa osiromašenim uranijumom.

Požar prouzrokovan bombardovanjem - Sputnik Srbija
Zašto? (Video)

Kosovo

U operaciji „Milosrdni anđeo“ 1999. NATO snage predvođene Sjedinjenim Državama 78 dana bombarduju SRJ bez mandata Saveta bezbednosti UN. U operaciji su korišćene zabranjene kasetne bombe i bombe sa osiromašenim uranijumom. Procene štete koju je imala SRJ kreću se od 30 do 100 milijardi dolara. Konačan broj žrtava zvanično nije saopšten, a srpske procene se kreću između 1.200 i 2.500 poginulih i oko 5.000 ranjenih.

Irak

Rat u Iraku, poznat i kao Drugi zalivski rat (2003–2010) predstavljao je seriju vojnih intervencija u svrhu okupacije Iraka od strane koalicije 48 zemalja, koju su predvodile SAD. Povod za rat bilo je, navodno, oružje za masovno uništenje koje je, navodno, imao irački  diktator Sadam Husein. Kasnije se ispostavilo da za to nije bilo dokaza. Prema ocenama analitičara, stvarni razlog bila je želja Amerike da uspostavi kontrolu nad bogatim izvorima nafte u Iraku. Koalicija koja je okupirala Irak, svrgnula je Sadama Huseina 2003. godine, koji je potom i pogubljen. Procenjuje se da je u operacijama u Iraku stradalo više od 100.000 civila i skoro 5.000 američkih vojnika.

© AFP 2022 / ROMEO GACAD Američki vojnici preuzimaju kontrolu nad teritorijom na jugu Iraka 21. marta 2003. godine
Američki vojnici preuzimaju kontrolu nad teritorijom na jugu Iraka 21. marta 2003. godine - Sputnik Srbija
Američki vojnici preuzimaju kontrolu nad teritorijom na jugu Iraka 21. marta 2003. godine

Avganistan

Vojni sukob između koalicije zemalja predvođene SAD i Britanijom počeo je 7. oktobra 2001. kao odgovor na napade 11. septembra 2001. godine na Njujork i Vašington. Cilj invazije bio je da se pronađe Osama bin Laden, da se uništi Al Kaida i ukloni talibanski režim koji joj je pružao utočište. Prema podacima Misije pomoći UN u Avganistanu, 2009. je stradalo 2.412 civila, 2010. godine 2.790 civila, a tokom 2011. godine ubijeno je 3.021 civila. Rat je imao manje uspeha u sprečavanju aktivnosti Al Kaide nego što se očekivalo. Od 2006. stabilnost Avganistana su ugrozili pojačana aktivnost talibanskih pobunjenika, rekordno visok nivo ilegalne proizvodnje droge i labava vlada koja ima ograničenu kontrolu u područjima izvan Kabula.

© AFP 2022 / BANARAS KHAN Američki vojnici u svojoj vojnoj bazi u drugom najvećem gradu Avganistana, 23. januara 2002. godine
Američki vojnici u svojoj vojnoj bazi u drugom najvećem gradu Avganistana, 23. januara 2002. godine - Sputnik Srbija
Američki vojnici u svojoj vojnoj bazi u drugom najvećem gradu Avganistana, 23. januara 2002. godine

Libija

NATO snage predvođene Sjedinjenim Državama uz odobrenje SB UN preduzimaju marta 2011. vazdušne napade na Libiju. Intervencija je doprinela svrgavanju libijskog lidera Muamera Gadafija.

Sve vesti
0
Da biste učestvovali u diskusiji
izvršite autorizaciju ili registraciju
loader
Ćaskanje
Zagolovok otkrыvaemogo materiala